İçeriğe geç
Teknik bilgiler üretici kaynaklı
Motorcu Kıyafeti

Ucuz Motosiklet Montu Alırken Nelere Dikkat Etmeli? CE Etiketi Nasıl Okunur?

Güncelleme: · 8 dk okuma · Motorcu Kıyafeti editör ekibi

Ucuz bir motosiklet montu alırken fiyattan önce montun içine dikilmiş CE etiketine bak: üzerinde motosikletli piktogramı, altında AAA, AA, A, B ya da C sınıf harfi ve EN 17092 standardının adı yazmalı. Koruyucuların üzerinde de ayrıca EN 1621-1 (omuz, dirsek), EN 1621-2 (sırt) ve Level 1 ya da Level 2 yazısı aranır. 'Korumalı' veya 'CE koruyuculu' gibi ilan ifadeleri, montun kendisinin sertifikalı olduğu anlamına gelmez. Bu yazı etiketi adım adım okumayı, ilanlarda sık görülen belirsiz ifadeleri ve satıcıdan hangi belgeyi isteyeceğini anlatıyor.

Motosiklet montu neden ayrı bir belge ister?

Koruyucu motosiklet giysisi Türkiye'de ve AB'de kişisel koruyucu donanım (KKD) sayılır. Türkiye'deki kural, AB'nin (AB) 2016/425 sayılı tüzüğü dikkate alınarak hazırlanan ve 1 Mayıs 2019 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan Kişisel Koruyucu Donanım Yönetmeliği'dir. Avrupa'nın onaylanmış kuruluşlarından Eurofins, AB'de motosiklet giysilerinin bu tüzüğe göre Kategori II KKD sınıfında olduğunu yazıyor.

Yönetmeliğe göre Kategori II bir ürün için üretici kendi beyanıyla yetinemez: önce bir onaylanmış kuruluş ürünün tipini inceler (Modül B, AB tip incelemesi), sonra üretim bu incelenen tipe uygun yapılır (Modül C). REV'IT! de kendi sertifika açıklamasında testi bağımsız bir onaylanmış kuruluşun yaptığını, markanın kendi kendini belgelendirmediğini vurguluyor. Yani gerçekten sertifikalı bir montun arkasında bir laboratuvar raporu ve bir sertifika numarası vardır.

Montun içindeki CE etiketi nasıl okunur?

Etiket genellikle montun iç astarına, yaka altına ya da iç cebin yanına dikilir. Onaylanmış kuruluş Ricotest'in (numarası 0498) bir mont için düzenlediği AB tip inceleme sertifikası, etikette bulunması gereken bilgileri tek tek sayıyor: CE işareti, üreticinin adı veya markası ve internet adresi, model adı, motosiklet kullanımını gösteren piktogram ile birlikte ulaşılan koruma sınıfı ve standardın adı, kullanım kılavuzunu okumayı hatırlatan kitap simgesi; ek etiketlerde beden, malzeme ve yıkama talimatı; ayrıca onaylanmış kuruluşun numarası ve üretim yeri.

Sınıf ile standart parçası birbirini doğrular. EN 17092'nin her bölümü bir sınıfa karşılık gelir: EN 17092-2 AAA, EN 17092-3 AA, EN 17092-4 A, EN 17092-5 B ve EN 17092-6 C sınıfıdır. Etikette piktogramın altında 'A' yazıyorsa yanındaki standart ifadesi 'EN 17092-4' olmalıdır. Sınıfların anlamını ayrıntılı olarak AA ve AAA koruma farkı rehberimizde anlattık; kısaca B sınıfı yalnız sürtünmeye karşı korur ve koruyucu içermez, C sınıfı ise tek başına giyilecek bir mont değil, başka bir giysiyle birlikte kullanılan koruyucu taşıyıcıdır.

  • CE işareti ve yanında 'i' harfli kitap simgesi
  • Motosikletli piktogramı ve altında sınıf harfi: AAA, AA, A, B veya C
  • Standart: EN 17092-2, -3, -4, -5 veya -6 ve yılı (2020)
  • Üreticinin adı ve internet adresi, model adı
  • Onaylanmış kuruluş numarası (ör. 0498)
  • Türkçe kullanım kılavuzu

Koruyucunun üzerindeki EN 1621 ve Level yazısı

Montun sınıfı ile koruyucunun seviyesi ayrı şeylerdir ve ayrı ayrı test edilir. Koruyucuyu cebinden çıkarıp üzerindeki yazıya bak: omuz, dirsek, kalça ve diz koruyucuları EN 1621-1:2012, sırt koruyucuları EN 1621-2:2014, göğüs koruyucuları EN 1621-3:2018 standardına göre belgelenir. SATRA'ya göre bu standartların her birinde iki performans seviyesi var; koruyucu üreticisi EVS de Level 2'nin daha koruyucu seviye olduğunu belirtiyor. Level farkının ayrıntısı Level 1 ve Level 2 rehberimizde.

Koruyucu yazısında bölge harfleri de bulunur. Koruyucu üreticisi EVS'nin açıklamasına göre S omuz, E dirsek, H kalça, K diz anlamına gelir; Type A ve Type B ise koruyucunun kapladığı alanı gösterir. Bazı koruyucularda düşük ve yüksek sıcaklıkta yapılan isteğe bağlı darbe testleri için ayrı kutucuklar vardır; EVS, bu kutucuğun boş olmasının koruyucunun sertifikasız olduğu anlamına gelmediğini, yalnız o isteğe bağlı testin yapılmadığını gösterdiğini belirtiyor.

Bir montta sırt cebi olup koruyucu olmaması sık görülür. Sırt koruyucusunun montla birlikte gelip gelmediğini ürün sayfasından kontrol et; gelmiyorsa ayrıca alınması gerekir.

  • EN 1621-1: omuz, dirsek, kalça, diz
  • EN 1621-2: sırt
  • EN 1621-3: göğüs
  • Level 2, Level 1'e göre daha az kuvvet geçirir

'Korumalı mont' ile sertifikalı mont aynı şey değil

Pazaryeri ilanlarında en sık karışıklık burada çıkar. 'CE korumalı', 'CE onaylı koruma', 'korumalı motorcu montu' gibi ifadeler çoğu zaman yalnızca montun içindeki koruyucuların belgeli olduğunu anlatır. Koruyucular EN 1621'e göre, mont kumaşı ve dikişleri ise EN 17092'ye göre test edilir; biri diğerinin yerine geçmez. Belgeli koruyucu takılmış ama kumaşı test edilmemiş bir mont, kayma sırasında yırtılıp koruyucunun yerinden çıkmasına engel olamayabilir.

SATRA'nın özetine göre AAA ve AA sınıfı giysilerde omuz, dirsek, kalça ve diz koruyucusu zorunludur; Eurofins de A ve üstü sınıflarda darbe koruyucularının giysiye dahil olması gerektiğini yazıyor. Yani montun kendisi A, AA veya AAA sınıfındaysa koruyucular da bu belgenin içinde test edilmiştir. Bunun tersi geçerli değildir: koruyucunun belgeli olması montun sınıfı olduğunu göstermez.

  • 'CE korumalı': genellikle yalnız koruyucu belgeli
  • 'EN 17092-4 A sınıfı': montun kendisi belgeli
  • İkisi birlikte yazıyorsa ikisini de ayrı ayrı doğrula

İlanlarda sık görülen belirsiz ifadeler

Belirsiz bir ifade tek başına ürünün kötü olduğunu göstermez; yalnızca satıcıya soru sorman gerektiğini gösterir. Aşağıdaki ifadeleri gördüğünde etiket fotoğrafını, sınıfı ve sertifika numarasını iste. Dürüst bir satıcı bunları paylaşmakta zorlanmaz.

  • 'CE belgeli' ama sınıf harfi ve EN 17092 bölümü yazmıyor: hangi sınıf olduğunu sor
  • 'Avrupa standartlarında', 'yüksek koruma', 'kaza anında koruma sağlar': bir standart veya sınıf adı yoksa belge yerine geçmez
  • Yalnız 'EN 1621' yazıyor: bu koruyucunun standardıdır, montun değil
  • 'EN 13595' yazıyor: SATRA'ya göre yerini EN 17092'ye bırakan eski profesyonel sürücü standardı; ürünün yeni mi eski stok mu olduğunu sor
  • 'Su geçirmez korumalı mont': su geçirmezlik ile darbe koruması ayrı özelliklerdir
  • Fotoğraflarda CE etiketi hiç görünmüyor: iç etiketin yakın fotoğrafını iste

Sertifika belgesi nasıl istenir ve nasıl kontrol edilir?

Yönetmeliğe göre üretici, AB Uygunluk Beyanını ürünle birlikte vermek ya da kullanım kılavuzunda beyana ulaşılacak bir internet adresi göstermek zorunda; kullanım kılavuzu da Türkçe olmalı. İthalatçının adı ve iletişim bilgisi ürünün, ambalajın ya da birlikte verilen belgenin üzerinde yer almalı ve satıcı (dağıtıcı) satmadan önce CE işaretinin ve Türkçe kılavuzun ürünle birlikte olduğunu teyit etmekle yükümlü. Yani kılavuzu ve uygunluk beyanını istemek alıcının olağan hakkı.

Satıcıdan iki belge iste: AB Uygunluk Beyanı (üreticinin imzaladığı, ürünün hangi standarda uyduğunu söyleyen belge) ve AB tip inceleme sertifikası (onaylanmış kuruluşun verdiği belge). Ricotest örneğinde sertifikada kuruluşun adı ve numarası, sertifika numarası, düzenleme ve geçerlilik tarihi, üreticinin adı, model adı, KKD kategorisi (II), uygulanan standart ve ulaşılan sınıf yazıyor. Sertifika sahibinin üretici olduğuna ve model adının satın aldığın ürünle aynı olduğuna dikkat et; başka bir modelin ya da yalnız kumaşın belgesi o montun belgesi değildir.

Kuruluşun gerçekten onaylanmış olup olmadığını Avrupa Komisyonu'nun NANDO veritabanından kontrol edebilirsin. Komisyon, onaylanmış kuruluşların her birinin bir kimlik numarası olduğunu ve listelerin mevzuata göre bu veritabanında yayımlandığını belirtiyor. Bazı üreticiler beyanlarını kendi sitelerinde de yayımlıyor; örneğin koruyucu üreticisi SAS-TEC eklem, sırt ve göğüs koruyucularının AB uygunluk beyanlarını PDF olarak paylaşıyor.

  • AB Uygunluk Beyanı: üreticinin beyanı
  • AB tip inceleme sertifikası: onaylanmış kuruluşun belgesi
  • Sertifikadaki model adı ve üretici, aldığın ürünle aynı mı?
  • Geçerlilik tarihi geçmiş mi?
  • Kuruluş numarasını NANDO'da ara

Uygun fiyatlı ve sertifikalı mont nerede bulunur?

Sertifikalı mont pahalı olmak zorunda değil; yerli üreticilerin bir kısmı belge bilgisini ürün sayfalarında açıkça yazıyor. Scudo, Ocak 2024'te EN 17092-4:2020 A sınıfı belgesini duyurdu ve Milano gibi modellerin sayfalarında omuz ve dirsekte EN 1621-1, sırtta EN 1621-2 koruyucu kullandığını belirtiyor. Tex Motor, Forte GT mont ve pantolonları için EN 17092-4:2020 sertifika bilgisini ürün sayfalarında veriyor. Yaren Tekstil'in YRN-1493 kışlık kurye montu için EN 17092-4:2020 A sınıfı, Dyneema kumaşlı YRN-8002 için EN 17092-3:2020 AA sınıfı belgesi beyan ediliyor. Tech90'ın Vecton 4 Mevsim Kevlar montu için de EN 17092-3:2020 bilgisi veriliyor.

Bu beyanlar üreticilerin kendi sayfalarından alınmıştır. Yukarıdaki adımlarla etiketi ve sertifikayı yine de kendin kontrol et. Sitedeki mont kategorisinde her ürünün sınıfı ve koruyucu bilgisi ayrı gösteriliyor; belgesi doğrulanamayan alanlar 'Doğrulanıyor' olarak işaretli. Şehir içi kullanım için şehir montu kategorisine, koruyucuları ayrıca yükseltmek istersen koruma kategorisine bakabilirsin.

Sık sorulan sorular

CE işaretinin yanında numara yoksa mont sahte mi?

Hayır, tek başına bu sonuca varılamaz. Yönetmeliğe göre CE işaretinin hemen yanına onaylanmış kuruluş numarası koymak Kategori III ürünler için zorunlu; motosiklet giysileri ise Kategori II. Kuruluş numarası etiketin başka bir yerinde veya sertifikada yer alabilir. Asıl bakılacak yer motosikletli piktogramı, sınıf harfi ve EN 17092 standardı.

Etikette sadece 'EN 1621-1' yazıyor, mont sertifikalı mı?

Hayır. EN 1621-1 omuz, dirsek, kalça ve diz koruyucularının standardıdır. Montun kendisinin sertifikalı olduğunu motosikletli piktogramı, sınıf harfi ve EN 17092 standardı gösterir.

Satıcı sertifika gösteremiyorsa ne yapmalıyım?

Yönetmeliğe göre üretici uygunluk beyanını ürünle birlikte vermeli ya da kullanım kılavuzunda beyana ulaşılacak bir internet adresi göstermeli. Satıcı kılavuzu, uygunluk beyanını veya sertifika numarasını paylaşamıyorsa, montun sınıfını doğrulamanın bir yolu kalmaz. Belgesi açık olan başka bir model seçmek daha güvenli olur.

Ucuz mont için en az hangi sınıf yeterli?

Şehir içi ve düşük hızlı kullanım için A sınıfı makul bir alt sınırdır. B sınıfında koruyucu yoktur, C sınıfı ise tek başına giyilmez. Otoyol ve uzun yol için AA sınıfına bak.

Sertifikanın geçerlilik süresi dolmuşsa ne anlama gelir?

Ricotest'in örnek sertifikasında bir geçerlilik tarihi var ve standartların yeni sürümü yürürlüğe girdiğinde sertifikanın geçerliliğinin artık garanti edilmediği yazıyor. Süresi geçmiş bir belge görürsen satıcıdan güncel sertifikayı iste.

Kaynaklar

Bu rehberle ilgili ürünler

Alpinestars GP Plus V4 motosiklet montu, önden görünüm

Alpinestars

GP Plus V4

Erkek deri mont

  • CE AA
  • Airbag uyumlu

Fiyat için yetkili satıcıya sor

Alpinestars Missile V3 motosiklet montu, önden görünüm

Alpinestars

Missile V3

Erkek deri mont

  • CE AA
  • Airbag uyumlu

53.850 TL3 satıcı · 6 Eki kontrol

Alpinestars Atem V5 motosiklet montu, önden görünüm

Alpinestars

Atem V5

Erkek deri mont

  • CE AA
  • Airbag uyumlu

62.480 TL2 satıcı · 6 Eki kontrol

Alpinestars Dyno motosiklet montu, önden görünüm

Alpinestars

Dyno

Erkek deri mont

  • CE A
  • Airbag uyumlu

Fiyat için yetkili satıcıya sor