Cordura Nedir? Tekstil Montlarda Denier ve Aşınma Dayanımı

Cordura bir lif mi, kumaş mı?

Cordura bir lif değil, bir kumaş markasıdır. INVISTA'ya ait olan marka 1967'den beri var ve kendini dayanıklı performans kumaşlarının standardı olarak tanımlıyor. Cordura etiketi taşıyan kumaşlar çoğunlukla naylon 6,6 tabanlıdır, ancak marka çatısı altında farklı ağırlık, doku ve kaplamada pek çok kumaş türü bulunur.

Motosiklet tarafında en sık karşına çıkacak türler şunlardır: su itici veya kaplamalı yüzeyle sunulan klasik filament Cordura (genellikle 500D ve 1000D), naylon 6,6 ve pamuk karışımından yapılan Cordura denim ve hava geçirgen file yapılı Cordura AFT gibi havalandırma odaklı kumaşlar. Cordura'nın kendi teknoloji sayfasında bu ailelerin hangi kullanım alanlarına uygun olduğu ayrıca listeleniyor.

Denier ne demek? 500D ile 1000D farkı

Denier, ipliğin inceliğini ölçen bir birimdir: 9.000 metre ipliğin gram cinsinden ağırlığıdır. 500D yazan bir kumaşta 9.000 metre iplik yaklaşık 500 gram gelir; 1000D'de bu iki katıdır. Yani denier büyüdükçe iplik kalınlaşır.

Kalın iplik genellikle daha sağlam ve aşınmaya daha dirençli bir kumaş demektir, ama aynı zamanda daha ağır ve daha sert bir giysi demektir. Bu yüzden pek çok tekstil mont, çarpma ve sürtünme riskinin yüksek olduğu omuz, dirsek ve sırt gibi bölgelerde daha yüksek denierli kumaş, gövdenin geri kalanında ise daha hafif bir kumaş kullanır.

• Denier tek başına kalite ölçüsü değildir; iplik türü (naylon 6,6, naylon 6, polyester), dokuma sıklığı ve kaplama da sonucu değiştirir.
• Aynı denierde naylon ile polyester kumaşın aşınma davranışı farklı olabilir.
• Etikette sadece 600D yazıyorsa ipliğin hangi polimerden olduğunu ayrıca sor.

Cordura ile oxford, ripstop ve polyester arasındaki fark

Pazarda oxford, ripstop veya 600D polyester olarak satılan pek çok tekstil mont kumaşı vardır. Oxford ve ripstop dokuma türlerinin adıdır; ripstop, belirli aralıklarla kalın iplik geçirilerek küçük bir yırtığın büyümesini sınırlayan bir dokumadır. Bunlar marka değil, yapıyı tarif eden genel terimlerdir.

Cordura ise belirli bir marka ve kalite standardını ifade eder. Bu, Cordura olmayan bir kumaşın mutlaka kötü olduğu anlamına gelmez; birçok iyi mont başka markaların kumaşlarıyla ya da genel naylon kumaşlarla üretilir. Ancak ürün açıklamasında Cordura deniyorsa ve marka gerçekten kullanılıyorsa, etikette genellikle tescilli Cordura logosu yer alır.

Kumaş tek başına korumayı belirler mi?

Hayır. Bir tekstil montun düşmede ne kadar dayanacağını kumaş kadar dikiş yapısı, katman sayısı, takviye panellerinin yeri ve koruyucuların kalitesi belirler. Çok sağlam bir dış kumaşla yapılmış ama dikişleri ilk temas anında açılan bir mont, kumaşın sağladığı avantajı kaybeder.

EN 17092, giysiyi bu yüzden bütün olarak test eder. Kumaş numuneleri dönen kollara takılarak beton yüzeye bırakılır ve vücuda en yakın katmanda belirli büyüklükte delik oluşmaması beklenir; buna ek olarak yırtılma ve dikiş patlama dayanımı da ölçülür. Testler giysinin farklı bölgeleri için farklı eşiklerle yapılır; omuz ve dirsek gibi yüksek riskli bölgeler daha sıkı değerlendirilir. Bu yüzden 1000D Cordura yazan bir montla 500D kumaşlı bir montu karşılaştırırken asıl bakman gereken, ikisinin etiketindeki EN 17092 sınıfıdır.

Yerli üreticiler ve bu malzeme

Tech90'ın online mağazası Vecton'da Cordura kumaşın açıkça belirtildiği birkaç ürün var: Vecton Ad Pro serisi Cordura denim ile Kevlar ve Cordura panelleri birleştiriyor ve ürün sayfasında EN 17092-3:2020 AA sınıfı belgesi belirtiliyor. Aynı mağazada Cordura kumaşlı Vecton Ad Lite pantolonu ve Cordura kumaşlı file dizlikler de satılıyor.

Tex Motor'un Forte GT Assos Adventure montunda ise dış kumaş Cordura değil, yırtılmaya dirençli oxford ripstop olarak tanımlanıyor ve mont EN 17092-4:2020 A sınıfı belgeli. Bu örnek, Cordura kullanmayan bir montun da sınıflı olabileceğini, kumaş adı yerine sınıfa bakmanın neden önemli olduğunu gösteriyor.

Tekstil montta kumaşa bakarken kontrol listesi

Tekstil bir mont veya pantolon incelerken aşağıdaki sırayla ilerlemek, kumaş adına takılıp asıl önemli bilgileri kaçırmanı engeller.

• Önce EN 17092 sınıfı: A, AA veya AAA.
• Sonra yüksek riskli bölgeler: omuz, dirsek, kalça ve dizde ek takviye paneli var mı?
• Kumaş bilgisi: denier, iplik türü ve varsa marka (Cordura, aramid karışım vb.).
• Dikişler: kritik bölgelerde çift veya üç sıra dikiş kullanılmış mı?
• Koruyucular: EN 1621-1 ve sırtta EN 1621-2 seviyesi yazıyor mu?